Τρίτη 10 Μαρτίου 2026

 Πόνος, Θλίψη, Ασθένειες, Προβλήματα στη        Διδασκαλία των Σύγχρονων Αγίων



Όταν κάποιος έχει αρρώστια, τότε μπορεί να καταλάβει τον πόνο του άλλου. Και όταν κοιτάξεις λίγο τον πόνο του αδελφού σου ελαφρύνεται κατά πολύ και ο δικός σου πόνος. Ο Θεός παραχωρεί την ασθένεια για να εξοφλήσουμε ή να αποταμιεύσουμε.

Οι αρρώστιες είναι περαστικές αλλά και πολύ ωφέλιμες. Ο Θεός πάρα πολλές φορές κάνει αυτό που θέλει μέσω των γιατρών. Και αν δεν δίνει πολλές φορές άμεσα την θεραπεία είναι για να ωφεληθεί ο άνθρωπος.

(Όσιος Παΐσιος ο Αγιορείτης)

 

Το καλύτερο φάρμακο για την κάθε δοκιμασία μας είναι η μεγαλύτερη δοκιμασία των συνανθρώπων μας, αρκεί να την συγκρίνουμε με την δική μας δοκιμασία, για να διακρίνουμε την μεγάλη διαφορά και την μεγάλη αγάπη που μας έδειξε ο Θεός και επέτρεψε μικρή δοκιμασία σ’ εμάς.

Τότε θα Τον ευχαριστήσουμε, θα πονέσουμε για τον άλλον που υποφέρει πιο πολύ και θα κάνουμε καρδιακή προσευχή να τον βοηθήση ο Θεός. Μου έκοψαν λ.χ. το ένα πόδι: «Δόξα Σοι ο Θεός, να πω, που έχω τουλάχιστον ένα πόδι· του άλλου του έκοψαν και τα δύο». Και αν ακόμη μείνω ένα κούτσουρο, χωρίς χέρια και πόδια, πάλι να πω: «Δόξα Σοι ο Θεός, που περπατούσα τόσα χρόνια, ενώ άλλοι γεννήθηκαν παράλυτοι».

Εγώ, από την στιγμή που άκουσα ότι ένας οικογενειάρχης έχει έντεκα χρόνια αιμορραγία, είπα: «Τι κάνω εγώ; Κοσμικός άνθρωπος αυτός και να έχη έντεκα χρόνια αιμορραγία, να έχη παιδιά, να πρέπη να σηκωθή το πρωί να πάη στην δουλειά, και εγώ ούτε επτά χρόνια δεν συμπλήρωσα που έχω αιμορραγίες!». Αν σκέφτωμαι τον άλλον που υποφέρει τόσο πολύ, δεν μπορώ να δικαιολογήσω τον εαυτό μου. Ενώ, αν σκέφτωμαι ότι εγώ υποφέρω και οι άλλοι είναι μια χαρά, ότι σηκώνομαι την νύχτα κάθε μισή ώρα, επειδή έχω πρόβλημα με το έντερο και δεν μπορώ να κοιμηθώ, ενώ οι άλλοι κοιμούνται ήσυχα, δικαιολογώ τον εαυτό μου, αν γογγύσω. Εσύ, αδελφή, πόσον καιρό έχεις τον έρπητα;

https://i0.wp.com/simeiakairwn.gr/wp-content/uploads/2026/02/agiospaisios-vivlia-1.jpg?resize=1024%2C400&ssl=1

-Οκτώ μήνες, Γέροντα.

-Βλέπεις; Ο Θεός σε άλλους τον αφήνει δύο μήνες, σε άλλους δέκα μήνες, σε άλλους δεκαπέντε. Καταλαβαίνω, είναι μεγάλος ο πόνος. Μερικοί φθάνουν σε απόγνωση. Ένας κοσμικός όμως που έχει έρπητα έναν-δύο μήνες και από τον πολύ πόνο απελπίζεται, να μάθη ότι ένας πνευματικός άνθρωπος τον έχει έναν χρόνο και κάνει υπομονή και δεν γογγύζει, τότε αμέσως παρηγοριέται. «Βρε, λέει, εγώ τον έχω δύο μήνες και έφθασα στην απελπισία· ο άλλος ο καημένος έναν χρόνο τον έχει και δεν μιλάει! Εγώ κάνω και αταξίες, ενώ εκείνος ζη πνευματικά!». Οπότε βοηθιέται χωρίς συμβουλή!

από το βιβλίο: ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΠΑΪΣΙΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ “ΛΟΓΟΙ” , ΤΟΜΟΣ Δ’. ΙΕΡΟΝ ΗΣΥΧΑΣΤΗΡΙΟΝ ‘’ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΘΕΟΛΟΓΟΣ’’ ΣΟΥΡΩΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, 2002.

 


Οι ακρίδες, οι πόλεμοι, η ανομβρία, οι αρρώστιες είναι μάστιγα. Όλα αυτά συμβαίνουν, γιατί ξεφεύγει ο άνθρωπος από τον Θεό...

Έρχεται η οργή του Θεού, για να θυμηθή ο άνθρωπος τον Θεό και να ζητήση βοήθεια...

Δεν είναι ότι ο Θεός τα κανονίζει έτσι και βγά­ζει μια διαταγή να έρθη κάποια συμφορά στον άνθρωπο, αλλά ο Θεός βλέπει μέχρι πού θα φθάση η κακία των ανθρώπων και ότι δεν θα αλλάξουν, και γι’ αυτό επιτρέπει να συμβή μια συμφορά, για να συνετισθούν. Όχι ότι τα κανόνισε έτσι ο Θεός...

Στον Ιησού του Ναυή (Ι. Ναυή 13,1-2 και Κριτ. 3,1-4) είχε πει ο Θεός να μην εξαφανίσουν μια φυλή, τους Φιλισταίους, γιατί αυτή θα ήταν μάστιγα για τους Εβραίους, όταν θα ξεχνούσαν τον Θεό... (...)

~ Αγίου Γέροντος Παϊσίου Αγιορείτου, Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο, Λόγοι Α’», Κεφάλαιο 6ο, σελ. 112-116, Έκδοσις Ιερόν Ησυχαστήριον «Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος», Σουρωτή Θεσσαλονίκης 1998

 


ΓΙΑΤΙ ΑΠΕΛΠΙΖΕΣΑΙ;

ΕΧΕ ΤΗΝ ΕΛΠΙΔΑ ΣΟΥ ΣΕ ΜΕΝΑ!

Δεν κουράζεται η Παναγία μας να ακούει τον πόνο μας.

Πόσες και πόσες φορές παρακάλεσα την Παναγία μας για διάφορα προβλήματά μου και με άκουσε.

Και ο Γέροντάς μας κλαίοντας Την παρακαλούσε και Την είδε και του είπε:

- Γιατί απελπίζεσαι; Έχε την ελπίδα σου σε Μένα!

Όσιος Εφραίμ Κατουνακιώτης.

 

 



Ο Θεός μας δοκιμάζει καμιά φορά να μας ξυπνήσει, να πούμε. Σου στέλνει έναν πειρασμό ο Θεός, ο Θεός θέλει να σε ξυπνήσει, μην κοιμάσαι. Μην κοιμάσαι, λέγε την ευχούλα.

Όσιος Εφραίμ ο Κατουνακιώτης

 

Τι κάνει η μητέρα σου;

✨- Δεν είναι καλά, Γέροντα. Ανεβάζει κατά διαστήματα ψηλό πυρετό και τότε χάνεται. Το δέρμα της γεμίζει πληγές και τις νύχτες πονάει.

✨Ξέρεις; Αυτοί είναι μάρτυρες· αν δεν είναι ολόκληροι μάρτυρες, είναι μισοί.

– Και όλη η ζωή της, Γέροντα, ήταν μια ταλαιπωρία.

✨– Επομένως ο μισθός της θα είναι διπλός. Πόσα έχει να λάβη! Τον Παράδεισο τον έχει εξασφαλισμένο.

✨Όταν ο Χριστός βλέπη ότι κάποιος αντέχει μια βαρειά αρρώστια, του την δίνει, ώστε με την λίγη ταλαιπωρία στην επίγεια ζωή να ανταμειφθή πολύ στην ουράνια, την αιώνια, ζωή.

✨Υποφέρει εδώ, αλλά θα ανταμειφθή εκεί, στην άλλη ζωή, γιατί υπάρχει Παράδεισος, υπάρχει και ανταμοιβή.

✨Σήμερα μου είπε μια νεφροπαθής που χρόνια τώρα κάνει αιμοκάθαρση: «Παππούλη, σταυρώστε, σας παρακαλώ, το χέρι μου. Οι φλέβες είναι όλο πληγές και δεν μπορώ να κάνω αιμοκάθαρση». «Αυτές οι πληγές, της είπα, στην άλλη ζωή θα είναι διαμάντια μεγαλύτερης αξίας από τα διαμάντια αυτού του κόσμου.

✨Πόσα χρόνια κάνεις αιμοκάθαρση;» «Δώδεκα», μου λέει. «Δηλαδή δικαιούσαι ένα ‘’εφάπαξ’’ και μία σύνταξη μειωμένη», της είπα.

✨Μετά μου δείχνει μια πληγή στο άλλο χέρι και μου λέει: «»Παππούλη, αυτή η πληγή δεν κλείνει· φαίνεται το κόκκαλο». «Ναι, αλλά από εκεί μέσα φαίνεται ο Ουρανός, της λέω. Άντε, καλή υπομονή.

✨Εύχομαι ο Χριστός να σου αυξάνη την αγάπη Του, για να ξεχνιέται ο πόνος σου. Φυσικά υπάρχει και η άλλη ευχή, να εξαλειφθούν οι πόνοι, αλλά τότε εξαλείφεται και ο πολύ μισθός.

✨Επομένως, η προηγούμενη ευχή είναι καλύτερη». Παρηγορήθηκε η καημένη.

✨Όταν το σώμα δοκιμάζεται, τότε η ψυχή αγιάζεται.

✨Με την αρρώστια πονάει το σώμα μας, το χωματόκτιστο αυτό σπίτι μας, αλλά έτσι θα αγάλλεται αιώνια ο νοικοκύρης του, η ψυχή μας, στο ουράνιο παλατάκι που μας ετοιμάζει ο Χριστός.

✨Με αυτήν την πνευματική λογική, που είναι παράλογη για τους κοσμικούς, χαίρομαι και εγώ και καμαρώνω για τις σωματικές βλάβες που έχω.

✨Το μόνο που δεν σκέφτομαι είναι ότι θα έχω ουράνια ανταμοιβή. Καταλαβαίνω ότι εξοφλώ την αχαριστία μου στον Θεό, αφού δεν έχω ανταποκριθή στις μεγάλες Του δωρεές και ευεργεσίες.

✨Γιατί στην ζωή μου όλα γλέντι είναι· και η καλογερική και οι αρρώστιες που περνώ. Όλο φιλανθρωπίες μου κάνει ο Θεός και όλο οικονομίες. Ευχηθήτε όμως να μη με ξοφλάη με αυτά σ’ αυτήν την ζωή, γιατί τότε αλλοίμονό μου!

✨Μεγάλη τιμή μου έκανε ο Χριστός να υπέφερα ακόμη περισσότερο την αγάπη Του, αρκεί να με ενίσχυε, ώστε να αντέχω, και μισθό δεν θέλω.

✨Ο άνθρωπος, όταν είναι τελείως καλά στην υγεία του, δεν είναι καλά. Καλύτερα να έχη κάτι. Εγώ, όσο ωφελήθηκα από την αρρώστια, δεν ωφελήθηκα από όλη την άσκηση που είχα κάνει μέχρι τότε.

✨Γι’ αυτό λέω, αν δεν έχη κανείς υποχρεώσεις, να προτιμά αρρώστιες παρά υγεία.

✨Από την υγεία του είναι χρεώστης, ενώ από την αρρώστια, όταν την αντιμετωπίζη με υπομονή, έχει να λάβη. Όταν ήμουν στο Κοινόβιο, είχε έρθει μια φορά ένας άγιος Επίσκοπος, πολύ γέρος, ονόματι Ιερόθεος, που ασκήτευε στην Σκήτη της Αγίας Άννης.

✨Την ώρα που έφευγε, όπως πήγε να ανεβή στο ζώο, τραβήχτηκε το παντελόνι του και φάνηκαν τα πρησμένα του πόδια.

Οι Πατέρες που πήγαν να τον ✨βοηθήσουν, τα είδαν και τρόμαξαν.

✨Εκείνος το κατάλαβε και τους είπε: «Αυτά είναι τα καλύτερα δώρα που μου έδωσε ο Θεός. Τον παρακαλώ να μη μου τα πάρη».✨

ΑΓΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ

 

«Μη ζητείς τελεία ανάπαυση.

Ο Χριστός μας σήκωσε το Σταυρό, και μεις θα σηκώσουμε»

(Άγιος Ιωσήφ ο Ησυχαστής)

 

 

 

«Μη νομίζετε ότι οι άνθρωποι έρχονται εδώ για να περνούν την ώρα τους. Έχουν προβλήματα μεγάλα. Και αυτό που με κάνει να συνεχίζω μια τέτοια κατάσταση είναι ότι βοηθούνται μερικές ψυχές»

(Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης)

 

 

Διά πολλών θλίψεων, είπε ο Κύριος, θα εισέλθετε στην ζωή… Δεν υπάρχει άλλη οδός εκτός των πειρασμών και των θλίψεων. Αυτήν την οδό βάδισαν όλοι οι Άγιοι προφήτες, Απόστολοι, Μάρτυρες, Όσιοι και Δίκαιοι. Υπάρχει και η ευρύχωρη οδός την οποίαν όσοι ακολουθούν πηγαίνουν στην απώλεια… Εμείς να ζητούμε από τον Θεό να μας δώσει καλή φώτιση και δύναμη να βαδίσουμε με προθυμία τη στενή και τεθλιμένη οδό, η οποία οδηγεί στην ευρυχωρία της Βασιλείας των ουρανών και την ανερμήνευτη ευτυχία.

Όσιος Ιάκωβος Τσαλίκης

 

 

Πίσω από την δοκιμασία κρύβεται η ευλογία του Θεού (Γέρων Εφραίμ, προηγούμενος Ιεράς Μονής Φιλοθέου Αγίου Όρους)

 

Η θλίψη είναι κακό πράγμα. Αλλά πίσω απ’ αυτό, πίσω από τον πόνο, πίσω από την θλίψη, πίσω από την δοκιμασία, κρύβεται η ευλογία του Θεού, κρύβεται η αναγέννηση, η ανάπλαση του ανθρώπου, της οικογένειας. Οι πάντες σχεδόν την μεταστροφή τους την οφείλουν σε κάποια δοκιμασία. Νομίζουν ότι πηγαίνουν όλα ωραία· τους παίρνει ο Θεός το παιδί· κλάματα, κακό, κ.λ.π. Έρχεται και επισκιάζει έπειτα η χάρις του Θεού και ειρηνεύουν οι άνθρωποι· και πλησιάζουν την εκκλησία, πλησιάζουν την εξομολόγηση, πλησιάζουν τον ιερέα. Χάριν του παιδιού πάνε στην εκκλησία· ο πόνος τους κάνει ν’ αναζητήσουν, να προσευχηθούν υπέρ αναπαύσεως, να κάνουν τις λειτουργίες.

Ο πόνος απαλύνει την καρδιά και την κάνει δεκτική των λόγων του Θεού, ενώ πρώτα ήταν σκληρή, δε δεχόταν. Π.χ. ένας άνθρωπος στο σφρίγος της νεότητας· εγώ είμαι σκέφτεται και κανένας άλλος δεν είναι. Να πτυχία, να και οι δόξες, να κι η υγεία, να κι οι ομορφιές, να κι όλα. Όταν όμως τον ξαπλώσει στο κρεβάτι μία ασθένεια, τότε αρχίζει να σκέφτεται διαφορετικά.

 

Ματαιότης ματαιοτήτων, τα πάντα ματαιότης. Μπορεί να πεθάνω. Τί το όφελος όλα αυτά, κι αρχίζει να σκέφτεται διαφορετικά. Έρχεται φερ’ ειπείν ένας άνθρωπος, τον πλησιάζει, διάβασε και αυτό το βιβλίο να δεις τι λέει. Ακούει και ένα λόγο του Θεού και τότε τον ακούει τον λόγο του Θεού. Κι άμα του δώσεις και βιβλίο, ο πόνος ήδη του έχει κάνει την καρδιά του, έτσι κατάλληλη κι ανοίγει και το βιβλίο και το Ευαγγέλιο και το διαβάζει και από εκεί αρχίζει η ανάπλαση του ανθρώπου. Και όταν γίνει καλά, αμέσως πλέον σηκώνεται και ζει προσεκτικά τη ζωή του και δεν ζει όπως πρώτα με την υπηρηφάνεια και τη φαντασία που είχε.

Η ασθένεια και η θλίψη είναι το κατ’ εξοχήν φάρμακο της πρόνοιας του Θεού να φέρει τον άνθρωπο κοντά Του και να αυξήσει την αρετή του. Ο Ιώβ ήταν ο καλύτερος άνθρωπος πάνω στη γη, αλλά ο Θεός ήθελε να τον κάνει ακόμα καλύτερο. Και από τότε που δοκιμάστηκε, από τότε και δοξάστηκε. Ήταν καλός άνθρωπος και ευσεβής, αλλά χωρίς δοκιμασία δεν θα ήταν ονομαστός ο Ιώβ.

Από τη στιγμή όμως που δοκιμάστηκε και πολέμησε και αγωνίστηκε και στεφανώθηκε και πλούτισε, από κει και ύστερα άρχισε η δόξα του, και απλώθηκε μέχρι σήμερα. Το παράδειγμά του, είναι φωτεινότατο και ενισχύει κάθε άνθρωπο που δοκιμάζεται. Αν αυτός δοκιμάστηκε που ήταν ένας άγιος, πολύ περισσότερο εμείς που είμαστε αμαρτωλοί. Και το αποτέλεσμα ήταν να τον κάμει άγιο και να του δώσει πάλι χρόνια ζωής και να τον ευλογήσει διπλά και τριπλά απ’ ότι έχασε, και έτσι να γίνει ένα φωτεινό παράδειγμα ανά τους αιώνες για κάθε πονεμένο άνθρωπο· να προσαρμόζεται και ν’ ακουμπάει σ’ αυτό το παράδειγμα και να ξεκουράζεται και αυτός και να λέει: «Ὣς ἔδοξε τῷ Κυρίῳ, οὕτω καὶ ἐγένετο. Εἴη τὸ ὄνομα τοῦ Κυρίου εὐλογημένο». Σκύβει το κεφάλι και λέει: «ο Θεός έδωσε, ο Θεός πήρε. Και το παιδί ακόμα να μου πάρει, ο Θεός δεν μου το δώσε; Το πήρε. Πού είναι το παιδί μου; Στον ουρανό; Εκεί τί γίνεται; Αναπαύεται εκεί…».

Σε κάθε δοκιμασία πίσω κρύβεται το θέλημα του Θεού και η ωφέλεια την οποία φυσικά ίσως εκείνο τον καιρό να μην μπορεί να την δει, αλλά με τον χρόνο θα την γνωρίζει την ωφέλεια. Έχουμε τέτοια παραδείγματα πάρα πολλά. Όπως για παράδειγμα με τους Αγίους Ανδρόνικο και Αθανασία. Αυτοί ήταν αντρόγυνο· και ήταν χρυσοχόος ο Ανδρόνικος με πολύ πλούτο κ.λ.π. Με ένα μέρος του κέρδους του έτρεφε την οικογένειά του. Ένα άλλο μέρος του κέρδους το έδινε στους φτωχούς και το υπόλοιπο του κέρδους το έδινε άτοκα στους ανθρώπους που δεν είχανε χρήματα. Είχαν δύο χαριτωμένα κοριτσάκια. Και μια μέρα από μία αρρώστια πέθαναν και τα δύο. Πηγαίνουν και τα θάβουν και οι δύο.

Η Αθανασία η καημένη πάνω στον τάφο έκλαιγε, έκλαιγε, έκλαιγε. Ο Ανδρόνικος έκλαιγε και αυτός. Είδε και απόειδε, τράβηξε για το σπίτι. Έμεινε η καημένη η Αθανασία και έκλαιγε πάνω στον τάφο: «Τα παιδιά μου» και «τα παιδιά μου», και κόντευε να βασιλέψει ο ήλιος και να κλείσει το νεκροταφείο. Για μια στιγμή επάνω στη θλίψη της και στη στεναχώρια της, βλέπει και έρχεται ένα μοναχός και της λέει:

- «Κυρά μου γιατί κλαις;»

- «Πώς να μην κλαίω πάτερ;» (Αυτή νόμιζε πως ήταν ο παπάς του νεκροταφείου). «Έθαψα τα παιδιά μου, τους δυο αγγέλους μου, τους έβαλα μέσα στον τάφο και έμεινα εγώ και ο άντρας μου εντελώς μόνοι. Δεν έχουμε δροσιά καθόλου».

- «Τα παιδιά σου είναι στον παράδεισο με τους αγγέλους» της λέει. «Είναι στην ευτυχία και στη χαρά του Θεού και συ κλαις παιδί μου; Κρίμα είσαι και χριστιανή».

- «Ώστε ζουν τα παιδιά μου; Είναι άγγελοι;»

- «Βεβαίως είναι άγγελοι τα παιδιά σου».

Ήτανε ο Άγιος της εκκλησίας εκεί. Τελικά έγιναν μοναχοί ο Ανδρόνικος και η Αθανασία και αγίασαν….

(Δοκιμασμένες πνευματικές νουθεσίες προς απόκτηση της ψυχικής υγείας και της σωτηρίας μας.

Εκδόσεις "Ορθόδοξος Κυψέλη" Θεσσαλονίκη)

 

 

 

 

          

Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026

 

Εξομολόγηση και Μετάνοια στη Διδασκαλία των Σύγχρονων Αγίων

Πριν από χρόνια στο Ντιτρόιτ, με κάλεσαν σε ένα σπίτι να εξομολογήσω έναν ογδοντάχρονο, ο οποίος δεν ήθελε εξομολόγηση στην ουσία, αλλά ήθελε να του κάνω ερμηνεία ενός ονείρου που είδε. Εγώ άρπαξα όμως την ευκαιρία, και από το όνειρο έβγαλα την εξομολόγηση.
Και είπε αυτός ο ογδοντάχρονος άνθρωπος, πολλές και φοβερές αμαρτίες, ακατανόμαστες, που δεν μπορούμε ούτε καν να τις ονομάσουμε, στις εξωτερικές μας συζητήσεις. Τόσο φοβερές ήταν αυτές οι αμαρτίες…
Προσπάθησα λοιπόν να του βάλω μέσα, τη συναίσθηση της βαρύτητος της αμαρτίας, και ότι αύριο μεθαύριο, είτε του αρέσει είτε δεν του αρέσει, είτε το θέλει είτε δεν το θέλει θα βρεθεί μπροστά στην Κρίση του Αγίου Θεού.
Και τότε εκείνος ο άνθρωπος, κάτω από τη χάρη του Αγίου Θεού, ως άλλος ληστής, είπε «Θεέ μου, συγχώρεσε με τον αμαρτωλό», δεν είπε «Μνήσθητί μου Κύριε όταν έρθεις εν τη βασιλεία Σου», είπε «Θεέ μου συγχώρεσέ με τον αμαρτωλό», αυτό είπε, και άρχισε να κλαίει, και να κλαίει, και να κλαίει, και να κλαίει…
Μισή ώρα, μια ώρα, μιάμιση ώρα, δύο ώρες… και ’γω καθόμουν και έκλαιγα μαζί του.
Του διάβασα τη συγχωρητική ευχή, και έφυγα. Αυτός κάλεσε όλους τους δικούς του, και είπε πόσο ανάλαφρος ένιωθε, γιατί ήταν και πολύ γεμάτος.
Πάμπλουτος εν τω μεταξύ, με εκατομμύρια εκατομμυρίων χρημάτων, και άρχισε να αγκαλιάζει όλους και το υπηρετικό προσωπικό, και να θέλει να χορεύει τους Ελληνικούς χορούς από την χαρά του την πολλή, γιατί ξελάφρωσε, πέταξε όλη τη σαβούρα του, και την πήρε ο Σταυρός του Κυρίου, και χαρά, χαρά, χαρά, «πετάω σαν άγγελος, νοιώθω νά έχω φτερά, νιώθω νά έχω φτερά», και έψαλλε ό,τι θυμόταν απ’ την πατρίδα του, μικρό παιδί, γιατί ήταν Ελληνοαμερικανός.
Και από τα πολλά πηδήματα και την πολλή του τη χαρά, αισθάνθηκε κούραση, λέει, «Ας ξαπλώσω παιδιά μου λίγο τώρα, πέντε λεπτά έτσι, να ξεκουραστώ. Θεέ μου σ’ ευχαριστώ, που δέχτηκες εμένα τον αμαρτωλό, Σ’ ευχαριστώ, σ’ ευχαριστώ, σ’ ευχαριστώ», και πέθανε.
Θάνατος οσιακός, όπως αυτού του ανθρώπου, που ήταν επάνω στο Σταυρό του κακούργου».

Γέροντας Εφραίμ ο Φιλοθεϊτης-Αριζονίτης (1928-2019✞)
Λιγότερα

 

Αδελφέ μου συναμαρτωλε, ο Παράδεισος δεν είναι για τους αναμάρτητους. Είναι για τους αμαρτωλούς. Ο Παράδεισος είναι γεμάτος από αμαρτωλούς που μετανόησαν. Είναι και για μας ανοικτός ο Παράδεισος. Αρκεί να κάνουμε το πρώτο βήμα εμείς, το βήμα της μετανοίας. Τότε σπεύδει ο Θεάνθρωπος Κυριος να κάνη δέκα βήματα για να μας αγκαλιάσει. Με πόνο θερμής προσευχής ας πουμε: " Κυριε Ιησού Χριστέ δώρησε μας αληθινή δακρύβρεκτη μετάνοια. Είσαι η χαρά μας μέσα σε τόσες θλίψεις. Είσαι η λυτρωση μας μέσα σε τόση αμαρτία. Είσαι η ειρήνη μέσα σε ένα κόσμο τόσο ταραγμένο. Δόξα τη μακροθυμια και την ανοχή Σου Κυριε! Αμήν. "

Γέροντος Εφραίμ Φιλοθεΐτου

 

Αγιου Ιακωβου Τσαλίκι:«Χωρίς την ψυχήν μας καθαρήν, δεν έχουμε κανένα όφελος από τη Θεία Κοινωνία. Για αυτό να μη διστάζετε, να μην ντρέπεστε και να εξομολογείσθε. Ότι και αν έχετε κάνει, την πιο μεγάλη αμαρτία, ο πνευματικός έχει την εξουσία από το Χριστό και από τους Αποστόλους με το πετραχήλι του να τη συγχωρήσει».

• «Η στενοχώρια είναι η πιο μεγάλη αρρώστια, να τη διώχνετε».

 

 

Είναι ευτυχής ο άνθρωπος, ο οποίος αξιώθηκε να συγχωρηθούν οι αμαρτίες του.

🟥Τι ευχαριστία να αποδώση κανείς στον Θεό!...

Με την μετάνοια και την εξομολόγηση, δεν υπάρχουν τώρα, έχουν σβήσει, δεν ζητούνται αυτά πλέον, βγήκαν από τα κατάστιχα των δαιμόνων αμέσως, πάραυτα!

🟥Είναι διαταγή του Θεού!

Με το κάθε αμάρτημα που καταθέτεις, πατάει το κουμπάκι του «κομπιούτερ», τακ, άφεσις!

Τακ, άφεσις! Άφεσις!

🟥Με άθροισμα από κάτω «μηδέν».

Λευκό μητρώο!

+ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΕΦΡΑΙΜ ΑΡΙΖΟΝΑΣ

 

 

Αυτοί που ντρέπονται να εξομολογηθούν τις αμαρτίες τους πίσω από την ντροπή τους κρύβεται ο εγωισμός τους: Άγιος Ιωσήφ ο ησυχαστής

 

Λέει κάποιος: «Αφού θα ξαναπέσω, γιατί να πάω να εξομολογηθώ; Ξέρω, ότι θά ξανακάνω πάλι τά ίδια…»

Αδελφέ μου, η αμαρτία είναι σαν την αρρώστια. Δεν αρρωσταίνεις μια φορά. Πολλές φορές αρρωσταίνεις και κάθε φορά που αρρωσταίνεις, πηγαίνεις στον ιατρό και παίρνεις τα φάρμακα που σου δίνει.

Το ίδιο κάνε και για την ψυχή σου. Κάθε φορά που πληγώνεσαι, έστω και αν πληγώνεσαι στο ίδιο μέρος, μετανόησε και εξομολογήσου.

Κάποτε το φάρμακο της Χάριτος θα γιατρέψει ολότελα, την συγκεκριμένη πληγή.

Όσιος Γέροντας Εφραίμ της Αριζόνα

 

Άγιος Ιάκωβος Τσαλίκης:Κάποτε, ήρθε στο Μοναστήρι τού Οσίου Δαβίδ στήν Εύβοια, όπου ήταν ηγούμενος ο Γέροντας Ιάκωβος, ένας άνθρωπος σκληρός, άθεος, μέ περήφανο καί ειρωνικό ύφος…

Μπαίνει μέσα στό μοναστήρι, καί βρίσκει τόν Γέροντα νά στέκεται ήρεμος καί χαμογελαστός.

Πάει νά πεί μία κουβέντα, αλλά ο Άγιος τόν κοιτάζει κατάματα καί τού λέει γλυκά, χωρίς κάν νά τόν ξέρει:

-Παιδί μου… αυτός πού λές πώς δέν υπάρχει, σέ περιμένει κάθε βράδυ, πού κλαις μόνος σου.

Ό άθεος ταράχτηκε. Δέν είχε πεί τίποτα σέ κανέναν. Κανείς δέν ήξερε πώς τά βράδια, μόνος του, τού ξέφευγαν δάκρυα καί λόγια όπως: «Θεέ μου, υπάρχεις άραγε;»

Ό Γέροντας τού χαμογέλασε, τού έπιασε απαλά τό χέρι καί τού είπε:

-Ό Χριστός δέν ήρθε γιά τούς καθαρούς, αλλά γιά τούς πληγωμένους. Μήν Τόν φοβάσαι. Αυτός θά σέ βάλει στόν Παράδεισο. Όχι γιατί είσαι καλός, αλλά γιατί Τόν αναζήτησες έστω μέ ένα δάκρυ.

Ό άνθρωπος έμεινε άφωνος. Έβαλε τά κλάματα. Τόν έπιασαν λυγμοί.

Εκείνη τή μέρα εξομολογήθηκε γιά πρώτη φορά στή ζωή του…

Από τη σελίδα: “ΤΟΠΟΣ ΑΓΙΩΝ ΟΣΙΟΣ ΔΑΥΙΔ Ο ΕΝ ΕΥΒΟΙΑ”, Γιωργος Γεωργουδάκης.

 

 

 

Γέροντα, όταν δεν αισθάνομαι την ανάγκη για εξομολόγηση, τι φταίει;

- Μήπως δεν παρακολουθείς τον εαυτό σου; Η εξομολόγηση είναι μυστήριο. Να πηγαίνης και απλά να λες τις αμαρτίες σου. Γιατί, τι νομίζεις; Πείσμα δεν έχεις; Εγωισμό δεν έχεις; Δεν πληγώνεις την αδελφή; Δεν κατακρίνεις; Μήπως εγώ τι πηγαίνω και λέω; « Θύμωσα, κατέκρινα… » και μου διαβάζει ο πνευματικός την συγχωρητική ευχή.

Αλλά και οι μικρές αμαρτίες έχουν και αυτές βάρος. Όταν πήγαινα στον Παπα-Τύχωνα να εξομολογηθώ, δεν είχα τίποτε σοβαρό να πω και μου έλεγε: « Αμμούδα, παιδάκι μου, αμμούδα»!

Οι μικρές αμαρτίες μαζεύονται και κάνουν έναν σωρό αμμούδα, που όμως είναι βαρύτερη από μία μεγάλη πέτρα. Ο άλλος που έχει κάνει ένα αμάρτημα μεγάλο, το σκέφτεται συνέχεια, μετανοεί και ταπεινώνεται. Εσύ έχεις πολλά μικρά.

Αγίου Παΐσιου Αγιορείτου

Ο Όσιος Τύχων ο Αγιορείτης κατετάγη στο Αγιολόγιο της Ορθοδόξου Εκκλησίας σήμερα 11-2-2026, με απόφαση της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου

 

 

Προσεύχομαι παιδί μου και μου φαίνεται πως χύνω αίμα για όλο τον κόσμο που έζησε και ζει πάνω στη γη!

Μου φαίνεται πως φταίω εγώ για όλα τα κακά που γίνονται και ζητώ έλεος από το Θεό για εμένα και τους άλλους που παίρνουνε από εμένα την κακοσύνη των αμαρτιών μου!

Λέω «παράτεινον Κύριε το έλεός Σου… μην επιτρέψεις δοκιμασίες… παράτεινον…παράτεινον… παράτεινον…»

όμως, έρχεται απάντηση εδώ μέσα (έδειξε την καρδιά). Στο βάθος, βάθος…

Να γυρίσομε στο σπίτι του Πατέρα μας! Μας περιμένει με λαχτάρα και αγωνία!

Πάνω στο Σταυρό «ύφανε» για τον καθένα μας καινούργια λαμπερή στολή.

Αρκεί να τον αφήσομε να μας πλησιάσει. Αυτός φλέγεται να το κάνει.

Αν του το επιτρέψουμε, τότε μια ρανίδα από το Πανάγιο Αίμα Του, όταν σμίξει με ένα δικό μας καυτό δάκρυ μετάνοιας, όχι μόνο κάνει απόσβεση χρεών, αλλά μας καινουργιώνει κιόλας ενώπιον του Δικαιοκρίτου Θεού…

Εμένα που με βλέπεις, έχω κάνει χειρότερα από εσένα! Αλλά επιστρέφω κάθε μέρα κοντά Του και ελπίζω στο έλεός Του.

– Μη μου τα λες σ’ εμένα θεία Γαλάτεια αυτά», απάντησε η κοπέλα.

Σε ξέρω καλά. Ούτε αέρας δεν σε έχει αγγίξει. Τί μου λες τώρα ότι εσύ είσαι από εμένα χειρότερη…

– Και όμως παιδί μου, ισχύει απόλυτα αυτό που σου είπα, συνέχισε η ακατάκριτη και ταπεινότατη Γερόντισσα..!

Ο Θεός, παιδί μου, διαφορετικά κρίνει!

Είμαι χειρότερη από εσένα, γιατί ένοιωσα από μικρή την αγάπη του Θεού, αλλ’ όμως τις δωρεές Του δεν τις εργάσθηκα για την δική Του Δόξα!

Αυτό είναι βαρύτερο απ’ όσα έκανες εσύ!

Οσία Γερόντισσα Γαλακτια .

Του Αρχιμανδρίτου Αντωνίου Φραγκάκη, Ιεροκήρυκος της Ιεράς Μητροπόλεως Γορτύνης και Αρκαδίας, απόσπασμα.

 

 

Ἔλαβα, παιδί μου, τὴν ἐπιστολή σου, καὶ εἶδα σ’ αὐτὴ τὴν ἀνησυχία σου.

Ὅμως μὴ λυπᾶσαι, παιδί μου. Μὴν ἀνησυχεῖς τόσο. Καὶ ἂν πάλι ἔπεσες, πάλι σήκω. Ὀνομάσθηκες οὐρανοδρόμος. Δὲν εἶναι, παράξενο νὰ σκοντάφτει ἐκεῖνος ποὺ τρέχει. Μόνον χρειάζεται νὰ ἔχει ὑπομονὴ καὶ μετάνοια κάθε στιγμή.

Βάζε λοιπὸν μετάνοια συνεχῶς, ὅταν σφάλεις, καὶ μὴ χάνεις καιρό. Γιατί, ὅσον ἀργεῖς νὰ ζητήσεις συγχώρηση, τόσον δίνεις ἄδεια στὸν πονηρὸ νὰ ἁπλώνει μέσα σου ρίζες. Μὴν τὸν ἀφήνεις νὰ ἀποκτᾶ δικαιώματα εἰς βάρος σου.

Λοιπὸν μὴν ἀπελπίζεσαι ὅταν πέφτεις, ἀλλὰ ἀφοῦ σηκωθεῖς πρόθυμα βάζε μετάνοια λέγοντας·

– Συγχώρησε μέ, Χριστέ μου, ἄνθρωπος εἶμαι καὶ ἀσθενής.

Δὲν εἶναι ἐγκατάλειψη αὐτό. Ἀλλά, ἐπειδὴ ἔχεις ἀκόμα μεγάλη ὑπερηφάνεια κοσμική, κενοδοξία πολλή, σὲ ἀφήνει ὁ Χριστός μας νὰ σφάλλεις, νὰ πέφτεις. Νὰ μαθαίνεις κάθε μέρα αἰσθητὰ τὴν ἀδυναμία σου καὶ νὰ ὑπομένεις τοὺς φταῖχτες. Νὰ μὴν κατακρίνεις τοὺς ἀδελφούς, ἐὰν σφάλλουν, ἀλλὰ νὰ τοὺς ὑπομένεις.

Ὥστε, ὅσες φορὲς πέφτεις, πάλι νὰ σηκώνεσαι, καὶ ἀμέσως νὰ ζητᾶς τὴ συγχώρηση.

Μὴν ἀφήνεις λύπη στὴν καρδιά σου. Διότι ἡ χαρὰ τοῦ πονηροῦ εἶναι ἡ λύπη, ἡ ἀθυμία, ἀπὸ τὴν ὁποία γεννιοῦνται πολλὰ καὶ μὲ τὰ ὁποία γεμίζει πικρία ἡ ψυχὴ αὐτοῦ ποὺ τὰ ἔχει. Ἐνῶ ἡ διάθεση τοῦ μετανοοῦντος λέει: «Ἥμαρτον, συγχώρησον, Πάτερ»! Καὶ διώχνει τὴ λύπη. «Μήπως, λέει, δὲν εἶμαι ἄνθρωπος ἀσθενής; Λοιπόν, τί πρέπει νὰ κάνω»; Πράγματι, παιδί μου, ἔτσι εἶναι. Ἔχε θάρρος.:«Ἔκφρασις Μοναχικῆς ἐμπειρίας», ἔκδ, Ἱ.Μ.Φιλοθέου, Ἅγ. Ὅρος, σ. 127-129)

 

 

Αδελφέ μου, μη ζητάς τίποτε άλλο στην προσευχή σου εκτός από την μετάνοια, ούτε φώτα ούτε θαύματα ούτε προφητείες ούτε χαρίσματα καθόλου, παρά μετάνοια.

Η μετάνοια θα σου φέρει την ταπείνωση, η ταπείνωση θα σου φέρει τη Χάρη του Θεού, και ο Θεός θα σου έχει μέσα στην Χάρη Του ότι χρειάζεται για την δική σου σωτηρία και ότι άλλο, σε περίπτωση που χρειασθεί, για να βοηθήσεις μία άλλη ψυχή.":Αγ. Παΐσιος

Π Ε Ρ Ι   Μ Ε Τ Α Ν Ο Ι Α Σ
                         Σχετ. η 5.4 (Συγχώρηση) θεματική ενότητα της Β΄  Λυκείου

Θέμα για το οποίο ασχολήθηκαν περισσότερο απ’ όλα τ’ άλλα οι Πατέρες
Η μετάνοια στις ανατολικές θρησκείες δεν υπάρχει
Η μετάνοια -εξομολόγηση στους καθολικούς απρόσωπη γιατί ο κλήρος είναι δικαστής-διοικητής όχι πατέρας. Η αμαρτία παράβαση στους καθολικούς και όχι αρρώστια. Δεν εξομολογούμαστε σε Αγγέλους.
Όλες αρετές απλά μηδενικά χωρίς την μονάδα της μετάνοιας Ο διάβολος αγρυπνεί, νηστεύει, πιστεύει περισσότερο από εμάς όμως δεν μετανοεί, αν μετανοούσε θα τον συγχωρούσε ο Θεός.
Αγίους χωρίς νηστεία ,πολύ προσευχή, ελεημοσύνη, αγάπη, έχουμε. Άγιοι χωρίς μετάνοια δεν υπάρχουν. Άγιοι είναι οι μετανοημένοι όχι οι αναμάρτητοι.
Προϋπόθεση της συγχώρησης είναι η μετάνοια. Η μόνη αμαρτία που δεν συγχωρείται η αμετανόητη-ανεξομολόγητη, όποια και αν είναι.
Απαιτούμενος Χρόνος για τη συγχώρηση δεν υπάρχει. Ο ληστής σε μια στιγμή κέρδισε τον παράδεισο. Μοναχοί σε λίγο χρόνο έφτασαν σε πνευματικότητα που δεν έφτασαν άλλοι με άσκηση πολλών δεκαετιών. Τόσο σύντομα οδηγεί η μετάνοια στο Θεό ώστε ο Αββάς Ποιμήν τονίζει «Εγώ γαρ λέγω ότι εάν εξ όλης καρδίας μετανοήση άνθρωπος και μη προσθήση έτι ποιείν την αμαρτίαν, και εις τρείς ημέρας δέχεται αυτόν ο Θεός». «Αν θέλη ο άνθρωπος, μπορεί από την ανατολή ως τη δύση του ηλίου να φθάση στην αγιότητα», έλεγε ο Μέγας Αντώνιος διδάσκοντας τους μαθητάς του τη δύναμη της μετανοίας. Και Κλίμαξ σελ. 127,128.
« Δεν θα μας κρίνει ο Θεός γιατί είμεθα αμαρτωλοί αλλά γιατί δεν μετανοήσαμε » Άγ. Ισαάκ ο Σύρος και «δεν θα δώσομε λόγο, γιατί δεν εθεολογήσαμε, αλλά γιατί δεν επενθήσαμεν » Άγ. Ιωάννης Κλίμακος γιαυτό και «το μετανοήσαι σύνεσις εστί μεγάλη » Ερμάς εις Ποιμένα. Το αμαρτάνειν ανθρώπινον το μη μετανοείν δαιμονικό. Πάνω απ’ όλα όμως η μετάνοια μας λυτρώνει από το έσχατο και μέγιστο κακό την αιώνια οδύνη την κόλαση, χειρότερο του οποίου δεν υπάρχει αφού είναι το κακό των κακών. « Δεν θα κολαστούμε στη μέλλουσα ζωή γιατί αμαρτήσαμε ούτε θα καταδικαστούμε γι’ αυτό, αφού η φύση μας είναι δεκτική τροπής και αλλοιώσεως’ θα κολαστούμε επειδή αμαρτήσαμε και δεν μετανοήσαμε, ούτε στραφήκαμε από τον κακό δρόμο μας προς τον Κύριο, ενώ μας δόθηκε εξουσία και καιρός για μετάνοια, ώστε ν’ αποδείξομε το Θεό αγαθό – όπως είναι – και όχι εμπαθή, αντίθετα, με το να μας εκδικείται κατά κάποιο τρόπο και να οργίζεται. Πλήν όμως ο Θεός τιμωρεί την κακία κι όχι εμάς, γιατί είναι ελεύθερος από κάθε πάθος και από κάθε εκδικητικότητα, αν και λέγεται ότι συσχηματίζεται με τα έργα και τις διαθέσεις μας, σαν καθρέπτης και ανταποδίδει στον καθένα ανάλογα με όσα έπραξε στη ζωή» Όσιος Θεόγνωστος.
Δεν πάμε στην κόλαση γιατί αμαρτήσαμε αλλά γιατί δεν μετανοήσαμε. Στην κόλαση δεν πάνε οι αμαρτωλοί αλλά οι αμετανόητοι.Ο παράδεισος είναι γεμάτος αμαρτωλούς μετανοημένους.
Ο Θεός μας προκαλεί να μετανοήσουμε. «Αδάμ που ει». Ο Θεός ως κατ’εξοχήν αγάπη ζητά ευκαιρία, καραδοκεί να δείξουμε ίχνη μετανοίας για να μας συγχωρέσει. Αν έχομε πάρει το δρόμο της μετάνοιας έστω και αν δεν προλάβαμε σε έσχατη ανάγκη να εξομολογηθούμε έχομε συγχωρηθεί όπως δείχνουν τα παραδείγματα των Γεροντάδων της ερήμου ( βλέπε Γεροντικό σελ. 113,114,115,116,117,118 ) Όπως επίσης τη συνάντησή του ληστή με 99 φόνους, με το Γέροντα, και το διάλογο τους. Έχω κάνει 99 φόνους τώρα θα σκοτώσω και σένα να γίνουν 100. Αν είναι να ευχαριστηθείς νάναι ευλογημένο μόνο πήγαινε πρώτα να μου φέρεις λίγο νερό από την πηγή. Υπακούει ο ληστής, προσεύχεται ο Γέροντας. Καθυστερεί η επιστροφή του, βρίσκει νεκρό στην πηγή το ληστή. Προσεύχεται για την ψυχή του και του αποκαλύπτεται: Σώθηκε γιατί σου εξομολογήθηκε τις αμαρτίες του  ( 99 φόνους ), τους λογισμούς του ( να σε φονεύσει ), και δέχθηκε το επιτίμιο που του έδωσες να φέρει νερό. Άγνωστες όντως αι βουλαί του Κυρίου. Δεκτή και η έμμεση εξομολόγηση ανάγκης.
Ο δαιμονισμένος δεν αποκαλύπτει ποτέ αμαρτίες μετανοημένες –εξομολογημένες γιατί δεν υπάρχουν.
 Η μετάνοια επανορθώνει όλα και τα μικρά και τα μεγάλα, είναι αναγκαία σ’ όλα τα λάθη. Η μικρή πληγή αν δεν επουλωθεί έγκαιρα θα χειροτερεύσει θα οδηγήσει στον θάνατο. Όσο νωρίτερα θεραπεύεται τόσο ευκολότερα επανέρχεται η υγεία. Όσο μικρότερη η πληγή τόσο γρηγορότερη και ανωδυνότερη η θεραπεία « Μη περιφρονής κανένα σφάλμα, και αν ακόμη η πράξις είναι τόσο μικρά, ώστε να μη προκαλή σκάνδαλο’ φρόντιζε δε ταχέως να το επανορθώσης δια της μετανοίας, και αν ακόμη πολλοί διαπράττουν πολλά σφάλματα μικρά και μεγάλα και μένουν αμετανόητο. Μη γίνεσαι κριτής των πταισμάτων των άλλων, διότι έχουν κριτήν δίκαιον, « ο οποίος θα αποδώσει εις έκαστον κατά τα έργα αυτού ». Σύ κράτει το ιδικόν σου φορτίον και ελάφρυνέ το, όσο μπορείς. Διότι αυτός που προσθέτει βάρος εις το φορτίον του, ο ίδιος θα το βαστάση. Η μετάνοια είναι σωτηρία η μωρία είναι θάνατος της μετανοίας » Μ. Βασιλ. Λόγος ασκητικός.

Όχι να πολυχρονίζει η αμαρτία γιατί ριζώνει και δύσκολα εκριζώνεται.
Ο Άγ.Ιωάννης της Κλίμακας μάλιστα επισημαίνει ότι «η μετάνοια κάνει τον άνθρωπο καλύτερο από τον μη αμαρτήσαντα αν την εκμεταλευτεί, μένοντας κατάπληκτος από τα κατορθώματα των μετανοούντων στη «φυλακή» της Μονής του Σινά. Τους άθλους των αγωνιζομένων «είδα και τους εθαύμασα και εμακάρισα αυτούς που έπεσαν και πενθούν, περισσότερο από εκείνους που δεν έπεσαν και δεν πενθούν, για τον εαυτό τους, διότι με την πτώση τους σηκώθηκαν και στάθηκαν σε μια κατάσταση που δεν κινδυνεύουν πλέον».
Η πάλη της μετάνοιας δημιουργεί δυναμικούς, ζωντανούς, γενναίους, ανδρείους ανθρώπους του Θεού έστω και αν είναι πληγωμένοι. Στις μάχες άλλωστε πληγώνονται αυτοί που πολεμούν όχι αυτοί που φοβούνται να ανοιχθούν στον κίνδυνο της μάχης.

« Μετά το πληγήναι ημάς, εάν θέλωμεν ανδρειότεροι και εμπειρότατοι δια θερμής μετανοίας γινόμεθα. Μετά γάρ το πληγήναι και θανείν πάλιν αναστήναι και πολεμείν, των γενναιοτάτων και άγαν ανδρείων εστιν, όπερ και πολλού άξιον εστιν και θαύματος πλήρες. Το μεν γαρ απλήγους διατηρηθήναι ουκ έστι των εφ’ ημίν, το δε αθανάτους είναι ή θνητούς το εφ’ ημίν εστί» Αγ. Συμεών ο Θεολόγος. «Τα δάκρυα της μετάνοιας είναι σαν πλημμυρισμένος ποταμός που παρασύρει όλα τα τείχη της αμαρτίας»  Όσιος Νικήτας, και είναι τόση η δύναμή τους που ακόμα και τα στίγματα, τις ουλές της αμαρτίας εξαφανίζει τονίζουν οι Πατέρες.